Appendix

Hier vind je informatie over installatie, hulpprogramma’s etc.

Lilypond, jEdit en LilyPondTool installeren

jedit
jEdit en LilyPondTool

Alternatief 1: Alles in één pakket: EasyLilyPond

Heb je Windows, dan kun je Lilypond, jEdit en de jEdit-plugin LilyPondTool allemaal in één pakket installeren. Er zit ook een compacte maar krachtige PDF-viewer bij: SumatraPDF. Ook Java, nodig voor jEdit, is bijgevoegd.

Valentin Villenave maakte dit mooie presentje vlak voor Kerst 2007: EasyLilyPond. De EasyLilyPond-installer is nog volop in ontwikkeling. Mocht je problemen tegenkomen installeer de programma’s dan apart (dat is absoluut niet moeilijk).

Alternatief 2: Lilypond apart installeren

Ga naar lilypond.org en klik daar op Download.

Kijk in de tabel voor de laatste versie (2.11, development branch) of de stabiele versie (2.10, stable branch). De development branch is prima te gebruiken op dit moment.

Ga naar de regel voor het gewenste besturingssysteem en klik op respectievelijk Download of Install. Je kunt Lilypond nu prima gebruiken met het (onder Windows althans) bijgeleverde programmaatje LilyPad, maar het installeren van een echte editor zoals jEdit wordt sterk aanbevolen.

Alternatief 2a: jEdit en LilyPondTool in één pakket

Als je Windows hebt maar geen tijd of zin om jEdit, Java en LilyPondTool apart te installeren kun je een ZIP-bestand downloaden van de LilyPondTool site.

Het bestand moet worden uitgepakt in C:\Program Files.

Alternatief 2b: jEdit apart installeren

Ga naar www.jedit.org en klik daar op Download.

Kijk naar de kolom voor de laatste versie (“Latest Version”), op dit moment is dat 4.3pre12, en kies (af hankelijk van besturingssysteem) Windows Installer, Mac OS X package of gewenste Linux-versie.

Op je computer moet een redelijk recente versie van Java aanwezig zijn (versie 1.5). Mocht dat niet zo zijn download deze dan (gratis) van www.java.com/nl.

Om nu LilyPondTool vanuit jEdit te installeren ga alsvolgt verder:

Start jEdit en kies uit het Plugin-menu Plugin Manager. Kies dan tabblad Install, scroll de lijst naar beneden en vink LilyPondTool aan. Klik dan op de knop Install.

Als de installatie voltooid is kun je de pluginmanager sluiten.

Testen

Typ in jEdit een stukje lilypond, bijvoorbeeld:

\relative c' { c d e f }

en sla dit op (Control-S) naar het bureaublad als test.ly. jEdit schakelt hierdoor automatisch naar Lilypond-modus en de Lilypond-werkbalk verschijnt.

Klik nu in de Lilypond-werkbalk op Run Lilypond (het tweede icoontje van links). jEdit start nu lilypond. Er verschijnt een tekstvenstertje waar de werking van Lilypond gevolgd kan worden. Als het goed is eindigt dat berichtje met:

Vertolken van muziek...
Voorbewerken van grafische objecten...
Finding the ideal number of pages...
Fitting music on 1 page...
Drawing systems...
Opmaakuitvoer naar `test.ps'...
Converteren naar `test.pdf'...

Klik nu op de knop Preview output (PDF). De muzieknotatie verschijnt in een apart venster. Als je in dit venster op een noot klikt, springt de cursor in jEdit automatisch naar de betreffende noot!

Als het misgaat kan LilyPondTool het Lilypond-programma niet vinden. Ga in dat geval in het jEdit menu naar Plugins/Plugin Options. Klap het kopje LilyPondTool open en klik op het sub-item General. Controleer of de optie Path to Lilypond-binary klopt. Onder Windows is dat normaliter C:\Program Files\LilyPond\usr\bin en onder Linux /usr/bin. Pas het indien nodig aan aan jouw setup.

OOoLilyPond

OOoLilyPond (ooolilypond.sourceforge.net) is een macro voor OpenOffice.org, waarmee je eenvoudig korte muziekfragmenten in tekstdocumenten en presentaties kunt opnemen. De macro maakt van de muziek plaatjes in EPS- of PNG-formaat. Als je op de plaatjes klikt kun je de muziek weer aanpassen.

Rosegarden

Rosegarden is een vrije software-programma voor Linux dat lijkt op programma’s als Cubase etc. Je kunt er MIDI, audio en muzieknotatie mee maken en bewerken. Het programma kan zelf printen, maar kan ook exporteren naar Lilypond.

Rumor

Rumor is een geavanceerd commandoregel-programma waarmee je via een MIDI-keyboard of via het computertoetsenbord noten in Lilypond kunt invoeren.

Frescobaldi

Frescobaldi is een door mijzelf geschreven LilyPond muziek-editor, waarmee het maken en bewerken van LilyPond-documenten eenvoudiger wordt. Terwijl je werkt kun je de noten zien en met een druk op de knop laten bijwerken. Als je in de muziekweergave op een noot of ander element klikt springt de cursor meteen naar de goede plaats.

Frescobaldi heeft ook een krachtige “Wizard” waarmee je in een oogwenk een partituur kunt opzetten.

Frescobaldi kan Rumor gebruiken zodat je muziek live kunt inspelen, op een MIDI-klavier of zelfs gewoon op het computertoetsenbord.


Frescobaldi 0.7.3

(Frescobaldi is de opvolger van de KDE 3-plugin LilyKDE.)